banner67

22.01.2020, 15:22

Dünyada Savaş raporu bizde bütçe raporu


Dünyanın gündemi çok hızlı bir şekilde değişiyor yazacak çok şey bulunabilir ama emin olun satırlar buna yetemez. Yılın ilk haftası ABD'nin İranlı komutan Kasım Süleymani'yi öldürmesiyle birlikte, İran da misilleme olarak Amerikan üslerini vurmuştu. ABD İran'a ambargo uygulamış bir şekilde de Çin'le ticaret ve kur savaşının bitmediğini göstererek Çin'in İran’dan elde ettiği ucuz enerji kaynaklarına da ambargo koymuş oldu.

Petrolde ABD-İran riski!

 Şimdilerde piyasaların beklentisi ABD-İran arasında sıcak bir çatışma olmayacağı üzerine ancak sıcak bir çatışma olması halinde özellikle brent petrol fiyatlarının 150 dolara kadar çıkması gündeme gelebilir ve böyle bir durumda da ülkemizin ekonomisi ciddi anlamda etkilenir.

Ülkemizin petrol fiyatları üzerinden bu acı tecrübeyi geçmişte de yaşadığını da hatırlatmak isterim. Dünya devletlerinin ekonomisi hiç olmadığı kadar kırılganken savaş riskinin artması hiç bir ülkenin ekonomisinin menfaatine olmayacağını söylemek doğru olacaktır. O sebeple de ABD-Çin arasında geçen hafta birinci faz ticaret antlaşması imzalandı. En azından Dünya piyasaları biraz nefes alabildi.

Bütçe açığı arttı

Ülkemizin gündemine ise geçen hafta Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı Bütçe Gerçekleşme raporu verileriyle başlarsak 2018’de 72.813 milyar TL açık veren bütçe, 2019 da 123.693 milyar TL açık verdi. Yani %68’lik bir yıllık artış oranı mevcut. Faiz dışı denge 2018’de fazla verirken 2019’da yaklaşık 23 milyar TL açık veriyor.İmar barışı, bedelli askerlik ve vergi barışıyla toplanan vergilerle vergi gelirlerinde %30’luk bir artış gerçekleşse de hazinenin bütçe açığı 123 milyar TL olması hazine bütçesinin dengelenmesi için daha çok zam ve vergi koyması gerektiğini gösterir ki; bu firmalar ve hane halkları için kötü bir haber.

Kaynakları doğru kullanmak elzemdir

Bu verilerin enflasyona olumsuz yönde yansıması nasıl olur? Bütçe açığının kapanması için yapılacak her vergi artışı ve zam enflasyonu da yukarı çeker. Ekonomideki çarkların sadece kamu yatırımları ve harcamaları üzerinden dönebilmesinin neticesi aslında bu veriler. Bu açığın büyük bir kısmını bankalar fonlamayla kapatacağı için özel sektöre verilecek kredi kanalı daralacak, özel sektör yeniden fonlanamayacak ve yatırım yapamayacak.  Bu sebepten dolayı geçen yazılarımda da bahsettiğim gibi özel şirketlerin ve hane halklarının şu zamanlarda kredi kullanmasının uygun olacağını, kesinlikle bütçe ve risk planlarını oluşturmaları gerektiğini tavsiye etmemim sebebi bu beklentiler üzerineydi. Artık hem ülkemiz için hem de bizler için iktisadi olarak ister şirket olalım ister birey,  kaynaklarımızı savurganca ve hoyratça harcamak yerine; akıllıca ve doğru yerlere doğru şekilde yatırım yapmak bizler için elzemdir.

Bahar havasında faiz indirimi

Merkez Bankası da geçen hafta 0,75 bazlık bir faiz indirimi yaparak politika faizini  %11,25’ye çekmiş oldu. Gelecek ayı enflasyon verilerinin düşük geleceği beklentisi ve geçmiş indirimlerin büyüme oranına olumlu etkilerinden dolayı faiz indirim trendine devam etti.  Yıllık enflasyonun %11,85 olduğunu düşünürsek aradaki fark reel faiz olduğu için yatırımcı bu indirimden sonra beklenen olumlu enflasyon verileri gelmez ise; dövize yönelmeler ile birlikte kur artışları gerçekleşebilir.  Dolar/TL kurunun bu faiz indiriminden sonra artmaması Küresel piyasalardaki bahar havasından dolayı… Bu nedenle Para Politikası Kurulu bu bahar havasını akıllıca kullanmış oldu.

Borsada rekor üstüne rekor

Bir diğer önemli konu başlığı ise, rekor üstüne rekor kıran Borsa İstanbul.  Sanayi üretim verilerinin iyileşmesi ve ABD-İran arasındaki gerginliğinin azalması ve yabancıların borsamıza olan talebi üzerine borsada yukarı yönlü bir ralli gerçekleşmiş oldu. Aslında Borsa İstanbul'un  Türkiye'nin Dünya ekonomisinin 17. büyük ekonomisi olduğunu düşünürsek buradaki ölçeği olması gereken yerin çok çok altında. Piyasa değeri, pay senedi, işlem hacmi, kote olan şirket sayısının az olması Borsa İstanbul'u Dünya genelindeki borsalar arasında değersiz kılıyor. Ayrıca yabancıların borsadaki payı %65 civarında. Bu bilgilerle Borsa İstanbul endeksinin rekor kırması ve yukarı yönle gideceğine dair işaretler bizim için olumlu ve hala güvenin olduğunu gösteriyor. Her zaman güçlü bir ekonomi modelinde Sermaye Piyasaları çok önemli rol oynar. Yatırım alternatifi oluşturur. Ben en azından borsanın ilerde olduğu yerden daha iyi noktalarda olacağı kanaatindeyim.

Kötü ve sancılı başlayan ocak ayı şu sıralar sakinliğini korusa da  dünyada sular durulacak gibi görünmüyor. Dünyada ve Türkiye’de öne çıkan gelişmelerin ekonomiye yansımalarını analizlerimle aktarmaya devam edeceğiz.  Güzel haberler ve olumlu verilerle bir sonraki yazımızda buluşmak dileğiyle…

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 28 Şubat 2020
İmsak 06:09
Güneş 07:32
Öğle 13:21
İkindi 16:28
Akşam 19:01
Yatsı 20:19
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 23 46
2. Trabzonspor 22 45
3. Galatasaray 23 45
4. Sivasspor 23 45
5. Alanyaspor 23 39
6. Fenerbahçe 23 38
7. Beşiktaş 23 37
8. Göztepe 22 34
9. Gaziantep FK 23 31
10. Gençlerbirliği 23 27
11. Antalyaspor 23 25
12. Malatyaspor 22 24
13. Denizlispor 23 24
14. Çaykur Rizespor 22 24
15. Konyaspor 23 21
16. Ankaragücü 23 20
17. Kasımpaşa 23 19
18. Kayserispor 23 16
Takımlar O P
1. Hatayspor 24 48
2. Erzurum BB 24 42
3. Adana Demirspor 24 40
4. Bursaspor 24 40
5. Fatih Karagümrük 24 37
6. Altay 24 35
7. Akhisar Bld.Spor 24 35
8. Ümraniye 24 35
9. Keçiörengücü 24 33
10. Balıkesirspor 24 32
11. Menemen Belediyespor 24 32
12. İstanbulspor 23 28
13. Giresunspor 23 28
14. Altınordu 24 27
15. Osmanlıspor 24 21
16. Boluspor 24 18
17. Adanaspor 24 18
18. Eskişehirspor 24 16
Takımlar O P
1. Liverpool 27 79
2. Man City 27 57
3. Leicester City 27 50
4. Chelsea 27 44
5. M. United 27 41
6. Tottenham 27 40
7. Sheffield United 27 40
8. Wolverhampton 27 39
9. Arsenal 27 37
10. Burnley 27 37
11. Everton 27 36
12. Southampton 27 34
13. Crystal Palace 27 33
14. Newcastle 27 31
15. Brighton 27 28
16. Bournemouth 27 26
17. Aston Villa 27 25
18. West Ham 27 24
19. Watford 27 24
20. Norwich City 27 18
Takımlar O P
1. Barcelona 25 55
2. Real Madrid 25 53
3. Atletico Madrid 25 43
4. Sevilla 25 43
5. Getafe 25 42
6. Real Sociedad 24 40
7. Villarreal 25 38
8. Valencia 25 38
9. Granada 25 36
10. Levante 25 32
11. Athletic Bilbao 25 31
12. Osasuna 25 31
13. Real Betis 25 30
14. Deportivo Alaves 25 30
15. Real Valladolid 25 29
16. Eibar 24 24
17. Celta de Vigo 25 24
18. Mallorca 25 22
19. Leganés 25 19
20. Espanyol 25 19