banner74

banner67

22.01.2020, 15:22

Dünyada Savaş raporu bizde bütçe raporu


Dünyanın gündemi çok hızlı bir şekilde değişiyor yazacak çok şey bulunabilir ama emin olun satırlar buna yetemez. Yılın ilk haftası ABD'nin İranlı komutan Kasım Süleymani'yi öldürmesiyle birlikte, İran da misilleme olarak Amerikan üslerini vurmuştu. ABD İran'a ambargo uygulamış bir şekilde de Çin'le ticaret ve kur savaşının bitmediğini göstererek Çin'in İran’dan elde ettiği ucuz enerji kaynaklarına da ambargo koymuş oldu.

Petrolde ABD-İran riski!

 Şimdilerde piyasaların beklentisi ABD-İran arasında sıcak bir çatışma olmayacağı üzerine ancak sıcak bir çatışma olması halinde özellikle brent petrol fiyatlarının 150 dolara kadar çıkması gündeme gelebilir ve böyle bir durumda da ülkemizin ekonomisi ciddi anlamda etkilenir.

Ülkemizin petrol fiyatları üzerinden bu acı tecrübeyi geçmişte de yaşadığını da hatırlatmak isterim. Dünya devletlerinin ekonomisi hiç olmadığı kadar kırılganken savaş riskinin artması hiç bir ülkenin ekonomisinin menfaatine olmayacağını söylemek doğru olacaktır. O sebeple de ABD-Çin arasında geçen hafta birinci faz ticaret antlaşması imzalandı. En azından Dünya piyasaları biraz nefes alabildi.

Bütçe açığı arttı

Ülkemizin gündemine ise geçen hafta Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın açıkladığı Bütçe Gerçekleşme raporu verileriyle başlarsak 2018’de 72.813 milyar TL açık veren bütçe, 2019 da 123.693 milyar TL açık verdi. Yani %68’lik bir yıllık artış oranı mevcut. Faiz dışı denge 2018’de fazla verirken 2019’da yaklaşık 23 milyar TL açık veriyor.İmar barışı, bedelli askerlik ve vergi barışıyla toplanan vergilerle vergi gelirlerinde %30’luk bir artış gerçekleşse de hazinenin bütçe açığı 123 milyar TL olması hazine bütçesinin dengelenmesi için daha çok zam ve vergi koyması gerektiğini gösterir ki; bu firmalar ve hane halkları için kötü bir haber.

Kaynakları doğru kullanmak elzemdir

Bu verilerin enflasyona olumsuz yönde yansıması nasıl olur? Bütçe açığının kapanması için yapılacak her vergi artışı ve zam enflasyonu da yukarı çeker. Ekonomideki çarkların sadece kamu yatırımları ve harcamaları üzerinden dönebilmesinin neticesi aslında bu veriler. Bu açığın büyük bir kısmını bankalar fonlamayla kapatacağı için özel sektöre verilecek kredi kanalı daralacak, özel sektör yeniden fonlanamayacak ve yatırım yapamayacak.  Bu sebepten dolayı geçen yazılarımda da bahsettiğim gibi özel şirketlerin ve hane halklarının şu zamanlarda kredi kullanmasının uygun olacağını, kesinlikle bütçe ve risk planlarını oluşturmaları gerektiğini tavsiye etmemim sebebi bu beklentiler üzerineydi. Artık hem ülkemiz için hem de bizler için iktisadi olarak ister şirket olalım ister birey,  kaynaklarımızı savurganca ve hoyratça harcamak yerine; akıllıca ve doğru yerlere doğru şekilde yatırım yapmak bizler için elzemdir.

Bahar havasında faiz indirimi

Merkez Bankası da geçen hafta 0,75 bazlık bir faiz indirimi yaparak politika faizini  %11,25’ye çekmiş oldu. Gelecek ayı enflasyon verilerinin düşük geleceği beklentisi ve geçmiş indirimlerin büyüme oranına olumlu etkilerinden dolayı faiz indirim trendine devam etti.  Yıllık enflasyonun %11,85 olduğunu düşünürsek aradaki fark reel faiz olduğu için yatırımcı bu indirimden sonra beklenen olumlu enflasyon verileri gelmez ise; dövize yönelmeler ile birlikte kur artışları gerçekleşebilir.  Dolar/TL kurunun bu faiz indiriminden sonra artmaması Küresel piyasalardaki bahar havasından dolayı… Bu nedenle Para Politikası Kurulu bu bahar havasını akıllıca kullanmış oldu.

Borsada rekor üstüne rekor

Bir diğer önemli konu başlığı ise, rekor üstüne rekor kıran Borsa İstanbul.  Sanayi üretim verilerinin iyileşmesi ve ABD-İran arasındaki gerginliğinin azalması ve yabancıların borsamıza olan talebi üzerine borsada yukarı yönlü bir ralli gerçekleşmiş oldu. Aslında Borsa İstanbul'un  Türkiye'nin Dünya ekonomisinin 17. büyük ekonomisi olduğunu düşünürsek buradaki ölçeği olması gereken yerin çok çok altında. Piyasa değeri, pay senedi, işlem hacmi, kote olan şirket sayısının az olması Borsa İstanbul'u Dünya genelindeki borsalar arasında değersiz kılıyor. Ayrıca yabancıların borsadaki payı %65 civarında. Bu bilgilerle Borsa İstanbul endeksinin rekor kırması ve yukarı yönle gideceğine dair işaretler bizim için olumlu ve hala güvenin olduğunu gösteriyor. Her zaman güçlü bir ekonomi modelinde Sermaye Piyasaları çok önemli rol oynar. Yatırım alternatifi oluşturur. Ben en azından borsanın ilerde olduğu yerden daha iyi noktalarda olacağı kanaatindeyim.

Kötü ve sancılı başlayan ocak ayı şu sıralar sakinliğini korusa da  dünyada sular durulacak gibi görünmüyor. Dünyada ve Türkiye’de öne çıkan gelişmelerin ekonomiye yansımalarını analizlerimle aktarmaya devam edeceğiz.  Güzel haberler ve olumlu verilerle bir sonraki yazımızda buluşmak dileğiyle…

Yorumlar (0)
banner82
Namaz Vakti 07 Temmuz 2020
İmsak 03:41
Güneş 05:35
Öğle 13:14
İkindi 17:11
Akşam 20:43
Yatsı 22:28
28°
parçalı az bulutlu
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 30 63
2. Trabzonspor 30 61
3. Sivasspor 30 54
4. Galatasaray 30 52
5. Beşiktaş 30 50
6. Fenerbahçe 30 49
7. Alanyaspor 30 48
8. Göztepe 30 38
9. Gaziantep FK 30 38
10. Antalyaspor 30 37
11. Kasımpaşa 30 36
12. Gençlerbirliği 30 32
13. Denizlispor 30 32
14. Kayserispor 30 31
15. Konyaspor 30 30
16. Malatyaspor 30 29
17. Çaykur Rizespor 30 29
18. Ankaragücü 30 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 32 60
2. Erzurum BB 32 56
3. Adana Demirspor 32 55
4. Bursaspor 32 55
5. Akhisar Bld.Spor 32 54
6. Fatih Karagümrük 32 53
7. Altay 32 51
8. Ümraniye 32 44
9. Keçiörengücü 32 44
10. Giresunspor 32 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. İstanbulspor 32 37
13. Balıkesirspor 32 35
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 32 30
16. Osmanlıspor 32 27
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 32 12
Takımlar O P
1. Liverpool 33 89
2. Man City 33 66
3. Leicester City 33 58
4. Chelsea 33 57
5. M. United 33 55
6. Wolverhampton 33 52
7. Arsenal 33 49
8. Sheffield United 33 48
9. Burnley 33 46
10. Tottenham 32 45
11. Everton 32 44
12. Newcastle 33 43
13. Southampton 33 43
14. Crystal Palace 33 42
15. Brighton 33 36
16. West Ham 33 31
17. Watford 33 28
18. Aston Villa 33 27
19. Bournemouth 33 27
20. Norwich City 33 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 34 77
2. Barcelona 34 73
3. Atletico Madrid 34 62
4. Sevilla 33 57
5. Villarreal 34 54
6. Getafe 34 53
7. Real Sociedad 34 51
8. Athletic Bilbao 34 48
9. Valencia 34 47
10. Granada 34 47
11. Osasuna 34 45
12. Levante 34 43
13. Real Valladolid 34 39
14. Real Betis 34 38
15. Deportivo Alaves 34 35
16. Eibar 33 35
17. Celta de Vigo 34 35
18. Mallorca 34 29
19. Leganés 34 28
20. Espanyol 34 24