banner129

banner124

banner67

07.11.2019, 13:21

Uludağ ‘ulular dağı’dır, böyle biline… -2-

Keşiş Dağı nasıl “Uludağ” oldu?

1889 Bursa doğumlu olan Dr. Osman Şevki Bey aslen Kıbrıslıdır. Askeri Tıbbiye’den 1913’de mezun olmuş, Birinci Dünya Savaşı’nda ordumuza hekim sıfatıyla hizmet etmiş, 1921’den itibaren de Kurtuluş Savaşımızda cephe hizmetinde bulunmuştur. Tıp tarihimizle ilgili eserleriyle tanınmıştır daha çok. 1935 TBMM seçimlerinde Konya Milletvekili (Saylavı) seçilen doktorumuz, hem Bursa’nın, hem de Keşiş Dağı’nın güzelliklerine öteden beri vurgun ruhlardan biridir. Bestekârdır, Bursa tarihiyle alakalı bazı önemli eserlerin de yazarıdır. Ne var ki, en kalıcı eseri, “Uludağ” olmuştur.

Bakın, nasıl ortaya çıkmış bu “eser”?

Kurtuluş Savaşı’ndan bir süre sonra Başta Celal Bayar olmak üzere devrin rical ve aydınları Bursa İttihad ve Terakki Kulübü’nde buluşmuşlar: Laf lafı açmış, meclistekiler kafalarını Keşiş Dağı’nın ismine takmışlardır. Çeşitli alternatif isimler atılmış ortaya ama bir türlü beğenilmemiş. 1925 yılına geldiğimizde Bursalıların düzenlediği bir Keşiş Dağı inceleme gezisine katılan Dr. Osman Şevki’nin içinde, daha Mudanya’daki Bozburun önlerinde ilk gördüğü dakikadan itibaren “Ne ulu dağ!” sözleri yankılanmaya başlamıştır. Kelime, beyninde bir şimşek gibi çakmıştır. Lakin beğenilmeyeceği endişesiyle kimseye açmaya cesaret edememiştir.

Ancak içindeki ukde kımıldamaktadır. Bunun üzerine yol arkadaşlarının fikrini almak ister ve sonunda çareyi bulur. Tamamen kurşun kalemle yazılan bir gazete çıkartacak ve ismini “Uludağ” koyacaktır. Gazete, seyahat arkadaşları tarafından dikkatle okunur ve ismi beğenilir. O vakte kadar Uludağ’ın zirvesinde bir keşiş mezarı olduğu için dağa bu ismin verildiğini düşünenler de varmış aralarında. Doktorumuz derhal bu efsaneyi çürütecek bir inceleme gezisi düzenler ve keşiş mezarının mevcut olmadığını etrafındakilere kesin olarak ispat eder. Böylece muhtemel itirazların da önü alınmış olmaktadır.

Şimdi iş, ismin nasıl değiştirileceğini öğrenmeye gelmiştir. O zamanki adıyla Erkân-ı Harbiye-i Umumiye Reisliği’ne, yani Genelkurmay Başkanlığı’na gönderilmek üzere bir rapor hazırlar. Raporda şunları yazmıştır:

Bütün dünya bu dağa Olemp der. Biz ise Keşiş Dağı diyoruz. Garbî Anadolu’nun [bu] en yüksek tepesine çıktım, etrafıma baktım, ne keşiş gördüm, ne derviş. Güzel Bursa bir keşişin siyah gölgesi altında mustariptir. Halk bu ismi sevmiyor, haklıdır. Olemp kelimesi de halkımızın diline uygun değildir. Biz buna dağın bünyesine en uygun olan bir isim verelim ve ‘Uludağ’ diyelim.

Bir hafta sonra Genelkurmay Başkanı Fevzi Çakmak Paşa’dan gelen cevap, Osman Şevki Bey’in sevinçten titreyen ellerindedir. Yazıda şöyle denilmektedir:

Uludağ ismi muvafıktır. Harita Dairemize emrettik, haritalarını bu suretle tashih edecektir. Orduya da tamim edilmiştir. Ayrıca Dahiliye Vekâleti nezdinde dahi teşebbüs ederek Keşiş Dağı’na Uludağ denmesi memlekete bildirilmiştir. Siz de şimdiden sonra Keşiş Dağı yerine Uludağ [ismini] kullanacaksınız.

Anlayacağnız, Uludağ’ı sevenlerin Dr. Osman Şevki’nin büyük gayreti kadar Fevzi Çakmak Paşa’nın âli himmetini de alkışlaması gerekecektir. Bugün dilimizle o kadar tabii bir şekilde kaynaşmış bulunan Uludağ’ın sadece bir kayak ve eğlence merkezi değil, aynı zamanda bir kültür ve tarih adası olduğunu unutmadan elbette…

Zira Lamii Çelebi üstadımızın Uludağ’ı bir şeyhe, Bursa’yı da o şeyhin eteğine sarılan bir dervişe benzetmesi unutulur şey midir:

O şeyhin kim tutarsa dâmenin berk

Eder dilden hevâ-yı âlemi terk.

Uludağ, ‘ulular dağı’dır. Böyle biline…

   

Yorumlar (2)
Mehmet 1 yıl önce
Harika hikaye çok etkilendim
Ali Rıza 1 yıl önce
Gerçekten heybetine yakışır bir isim olmuş emeği geçenlerden Allah razı olsun
banner127
Namaz Vakti 16 Nisan 2021
İmsak 04:47
Güneş 06:17
Öğle 13:09
İkindi 16:51
Akşam 19:50
Yatsı 21:14
banner125
10°
parçalı bulutlu
Günün Anketi Tümü
BÜYÜKŞEHİR SEÇİMLERİNİ KİM KAZANIR ?
BÜYÜKŞEHİR SEÇİMLERİNİ KİM KAZANIR ?
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 30 63
2. Adana Demirspor 30 58
3. Samsunspor 30 58
4. Altay 30 54
5. İstanbulspor 30 54
6. Altınordu 30 52
7. Ankara Keçiörengücü 30 49
8. Ümraniye 30 44
9. Tuzlaspor 30 44
10. Bursaspor 30 43
11. Bandırmaspor 30 39
12. Boluspor 30 35
13. Adanaspor 30 34
14. Balıkesirspor 30 32
15. Menemenspor 30 31
16. Akhisar Bld.Spor 30 25
17. Ankaraspor 30 23
18. Eskişehirspor 30 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 30 48
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Brighton 31 33
16. Burnley 31 33
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23