banner165

banner156

banner114

banner177

07.10.2019, 15:53

Yeni Ekonomi Programıyla yeni denklemler

Ekonomide yoğun gündemin olduğu haftalarını geride bıraktık.

En önemli gündemden başlarsak eğer; Beklediğimiz ‘Yeni Ekonomi Programı’ açıklandı.

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından açıklanan Yeni Ekonomi Programı’da özel tüketimin Gayrisafi yurtiçi hasıladaki payının 2019 yılından 2020'ye 5 kat artacağı, özel sabit sermaye yatırımlarının bir yıl içinde yüzde 12’ye yükseleceği tahmin edilip, bu olacaklarla birlikte IMF'nin de tahminiyle paralel olarak Türkiye'nin 2020 yılında potansiyel büyüme oranı olan yüzde 5 büyüme oranına ulaşılacağı, 2021 ve 2022 yıllarında da bu oranda büyüyeceği öngörüldü.

Ayrıca faizlerin düşüşüyle birlikte Türk Lirası'nın istikrara kavuşması ve beklenen yabancı doğrudan-dolaylı yatırımlarla birlikte tıkanan kredi kanallarının tekrar açılması, ihracat pazarlarının çeşitlendirilerek ülkemizin ihracat ve turizmle büyüyeceği ve ticaret savaşlarından oluşan ertelenmiş talebin bu dönemlere denk geleceği bu programda hedeflendi.

Öncelikle kredilerin hala kamu bankaları üzerinden gittiğini, özel bankaların henüz kredi musluklarını açamadıklarını görebiliyoruz.

Özel bankalar devreye girmediği, tüketimin canlanmadığı ve yerleşiklerin ekonomiye güveni arttırılmadığı sürece 2020 yılında bu hedefin tutturulması uzak görünmese de; 2021 ve 2022 yıllarında ülkemizin %5 büyüyebileceği kolay bir hedef olarak görünmüyor.

 Ayrıca hafızamızı tazelediğimizde;

Yakın zamanda Dünya ortalamasının üzerinde rekor büyüme gerçekleştirdiğimiz döneme baktığımızda Kredi Garanti Fonu eşliğinde bankalar üzerinden yoğun miktarda piyasalara ve yerleşiklere kredi dağıtıldığını görebiliriz. Ancak, ertesi yıl ekonomimizde daralmalar ve bozulmalar yaşanmıştı. Bazı firmalar hesapsız borçlanma ve yanlış yatırımlardan dolayı sıkıntıya düştü ve bize reel sektör krizi olarak geri döndü. O yüzdendir kredilerin sağlıklı dağıtılması önemli bir konu olarak değerlendirilmeli.

Bir diğer bir gündem Eylül ayı enflasyon rakamları… Bir önceki aya göre enflasyon yüzde 0,99 olarak açıklandı.  Enflasyon Eylül'de yüzde 9,26'ya gerileyerek 26 ay sonra tek haneye indi. Kur geçişkenliğinin düşmesiyle birlikte yazın gıda fiyatlarının yardımıyla beraber bir gerileme söz konusu.

 Enflasyon verilerinin tartışılması ve hayat pahalılığından şikayet edenlerin bu konu üzerinde durması tabiki doğal. Ancak resmi makamların dışında elimizde bir veri olmadığı gibi geçen yıl ülkemizde yıllık enflasyonun yüzde 24 olması, bu yılı da geçtiğimiz yazılarda bahsettiğim gibi ve JP Morgan'ın tahmininden yola çıkarak değerlendirdiğimizde; yılsonu enflasyonun %12-13 civarında olacağı öngörüsüyle şuanda açıklanan rakamlar geçen yılın üzerine eklendiği için toplam enflasyon %37.

Bu da ülkemizdeki ürünlere ortalama olarak zaten aşağı yukarı bu oranlarda zam geldiğini gösteriyor. Resmi makamların verilerine itibar edilmeli. Bu verilerin topluma daha iyi anlatılması gerekiyor. Çünkü ekonomide güven esastır sözü tam da bu konular için geçerli.

Bir başka önemli noktada TÜFE bazlı reel efektif döviz kuru endeksi(REK) Eylül'de 76.66 seviyesine geriledi. En son en düşük seviye olan 62.50 seviyesini görse de genel olarak yükseliş trendinde olan bu verinin açıklaması Türk mallarının yabancı mallar cinsinden fiyatının düştüğünü bize gösteriyor.

Bu endeksle TCMB'nın Türk Lirası’ndaki değer değişimlerinin enflasyona yansımasına verebileceği tepkiler yakından takip edilmekle birlikte bizdeki gelen enflasyon verileri ve faiz indirim trendinin devam ettiği bu ortamda Merkez Bankası’nın yılsonuna kadar faiz indirimine gideceğini geçmiş yazılarımda bahsettiğim gibi düşünmekteyim. Doların, küresel veya politik bir neden olmadan bu bantlarda kaldığı sürece bu süreç bizi bekleyecek olan husus.

Bunların dışında son olarak bizleri ilgilendiren bir diğer konu vergiler.

Hazine ve Maliye Bakanlığı vergiyi tabana yayma ve vergi mevzuatında değişiklikler öngörüyor. Taşınmaz değerleme sistemi kurularak, Gayrimenkul envanteri tamamlanacağı, akabinde tapu harçları ve emlak vergilerinin gerçek değerleri üzerinden vergilendirilmesini sağlayacak yeni bir düzenleme geliyor.

İmar değişikliğinden kaynaklanan değer artışlarının vergilendirilmesi de paketin içinde yer alıyor. Ayrıca üretime katkısı olmayan bir taşınmazın ikinci veya üçüncü alımlarında farklı tarifelerle vergilendirilme esası da gündeme gelecek.

Bunların hepsinin açıklaması şu… Teşvik ve desteklerin yanında yeni vergiler de kapıda.

Reel sektörün ve bütçenin yapısal sıkıntılarını giderecek yeni planlama ve uygulamalar gerekebilir. Tüm yollar; katma değerli mal üreten bir ekonomik modelle kalkınıp, tüm paydaşlarla çalışıp, ülkeye değer katmaktan geçiyor.

Yazımı Warren Buffett'in sözüyle noktalamak gerekirse;

''Fiyat, ödediğiniz; değer ise elde ettiğinizdir.''

Yorumlar (0)
Namaz Vakti 05 Şubat 2023
İmsak 06:37
Güneş 08:02
Öğle 13:23
İkindi 16:07
Akşam 18:33
Yatsı 19:53
banner109
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Galatasaray 21 51
2. Fenerbahçe 21 45
3. Başakşehir 21 40
4. Beşiktaş 21 39
5. A.Demirspor 21 38
6. Trabzonspor 21 38
7. Kayserispor 21 32
8. Konyaspor 21 27
9. Karagümrük 21 26
10. Gaziantep FK 22 25
11. Alanyaspor 21 25
12. Sivasspor 22 24
13. Antalyaspor 21 24
14. Ankaragücü 21 22
15. Kasımpaşa 21 22
16. Giresunspor 21 21
17. Hatayspor 20 20
18. İstanbulspor 21 18
19. Ümraniye 21 14
Takımlar O P
1. Samsunspor 21 41
2. Eyüpspor 21 41
3. Bodrumspor 21 38
4. Pendikspor 22 37
5. Rizespor 21 37
6. Keçiörengücü 21 37
7. Sakaryaspor 21 34
8. Bandırmaspor 21 34
9. Boluspor 22 34
10. Göztepe 21 30
11. Manisa FK 20 29
12. Adanaspor 22 25
13. Tuzlaspor 22 22
14. Altay 22 19
15. Erzurumspor 22 18
16. Altınordu 21 17
17. Denizlispor 22 16
18. Yeni Malatyaspor 22 17
19. Gençlerbirliği 21 13
Takımlar O P
1. Arsenal 20 50
2. M.City 20 45
3. M. United 21 42
4. Newcastle 21 40
5. Tottenham 21 36
6. Brighton 20 34
7. Brentford 21 33
8. Fulham 22 32
9. Chelsea 21 30
10. Liverpool 20 29
11. Aston Villa 21 28
12. Crystal Palace 21 24
13. Leicester City 21 21
14. Nottingham Forest 20 21
15. Wolves 21 20
16. West Ham United 21 19
17. Leeds United 19 18
18. Everton 21 18
19. Bournemouth 21 17
20. Southampton 21 15
Takımlar O P
1. Barcelona 19 50
2. Real Madrid 19 45
3. Real Sociedad 19 39
4. Atletico Madrid 20 35
5. Villarreal 20 31
6. Real Betis 20 31
7. Athletic Bilbao 20 29
8. Rayo Vallecano 19 29
9. Osasuna 20 29
10. Mallorca 19 25
11. Celta Vigo 20 23
12. Almeria 19 22
13. Girona 19 21
14. Sevilla 19 21
15. Espanyol 20 21
16. Valencia 19 20
17. Real Valladolid 19 20
18. Cadiz 20 19
19. Getafe 20 18
20. Elche 20 9